Το ερώτημα αν αξίζει τελικά να μπαρκάρει για τη θάλασσα ο Έλληνας, επανέρχεται στο προσκήνιο με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις του εφοπλιστή Χάρη Βαφειά, ο οποίος τόνισε τη μεγάλη έλλειψη αξιωματικών στο ελληνικό εμπορικό ναυτικό και προέτρεψε τους νέους να στραφούν στον ναυτικό κλάδο, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Υπάρχει τεράστια ζήτηση και προσφέρουμε πολύ καλές αποδοχές, αλλά δεν βρίσκουμε κόσμο». Η τοποθέτησή του ανέδειξε ένα σημαντικό ζήτημα: ενώ η ναυτιλία συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους πυλώνες της ελληνικής οικονομίας, πολλοί νέοι διστάζουν να ακολουθήσουν αυτόν τον δρόμο.
Αξίζει, όμως, να το δούμε πιο αναλυτικά. Τι σημαίνει πραγματικά να μπαρκάρει για τη θάλασσα ένας νέος Έλληνας σήμερα;
Τα υπέρ της ναυτικής ζωής
- Υψηλές αμοιβές
Ένας βασικός λόγος που θα έκανε κάποιον να μπαρκάρει για τη θάλασσα είναι οι αποδοχές. Ένας δόκιμος πλοίαρχος ή μηχανικός μπορεί να ξεκινήσει με αποδοχές γύρω στα 1.000–1.200 ευρώ τον μήνα. Μετά από 2-3 μπάρκα, οι απολαβές αυξάνονται σημαντικά. Ένας ανθυποπλοίαρχος συχνά υπερβαίνει τα 4.000 ευρώ, ενώ ένας πλοίαρχος Α’ τάξης μπορεί να αμείβεται με 9.000–16.000 ευρώ μηνιαίως, ανάλογα με την εταιρεία και τον τύπο του πλοίου. - Φορολογικά οφέλη
Οι ναυτικοί πληρώνουν μειωμένες ασφαλιστικές εισφορές και φορολογούνται με ευνοϊκό καθεστώς, που εξαρτάται από τη διάρκεια απασχόλησης εν πλω. Αυτό σημαίνει ότι μέρος του ετήσιου εισοδήματος μένει ουσιαστικά «καθαρό». - Γρήγορη επαγγελματική ανέλιξη
Στην ξηρά, η ανέλιξη μπορεί να πάρει χρόνια. Στη θάλασσα, ένας ικανός και συνεπής ναυτικός μπορεί να γίνει πλοίαρχος ή αρχιμηχανικός πριν τα 35 του. Αυτό του δίνει ισχυρά επαγγελματικά προσόντα, ακόμα κι αν αργότερα θελήσει να «βγει στη στεριά». - Διεθνής εμπειρία & επαγγελματική πειθαρχία
Οι ναυτικοί εργάζονται σε πολυεθνικά πληρώματα, αποκτούν γλωσσικές δεξιότητες και συχνά αναπτύσσουν υψηλό επίπεδο οργάνωσης και υπευθυνότητας. Αυτά είναι προσόντα που μεταφράζονται σε αξία και εκτός ναυτιλίας.
Τα κατά – οι προκλήσεις της ναυτοσύνης
- Μακριά από την οικογένεια και τη ζωή στη στεριά
Το μεγαλύτερο ψυχολογικό κόστος για κάποιον που επιλέγει να μπαρκάρει για τη θάλασσα είναι η απουσία. Ένα ταξίδι μπορεί να διαρκέσει λιγότερο από 4 μήνες αν είναι κοντινό, αλλά ενδέχεται να αγγίξει τους 9 μήνες για υπερπόντια δρομολόγια με πολλές στάσεις. Οι σχέσεις με φίλους, σύντροφο, παιδιά μπαίνουν σε αναμονή – και αυτό δεν είναι για όλους. - Σκληρές συνθήκες εργασίας
Οι ώρες είναι πολλές, η ευθύνη μεγάλη, και το περιβάλλον μπορεί να είναι ιδιαίτερα απαιτητικό – ειδικά σε περίοδο κακοκαιρίας ή τεχνικών βλαβών. Παρότι η τεχνολογία έχει βελτιώσει τις συνθήκες, η δουλειά παραμένει δύσκολη και συχνά απομονωμένη. - Αστάθεια στον ετήσιο εισόδημα
Επειδή κάποιος δεν είναι συνεχώς εν πλω, ο ετήσιος μισθός εξαρτάται από τη διάρκεια και τη συχνότητα των μπαρκών. Ένας ανθυποπλοίαρχος που δουλεύει 6 μήνες το χρόνο μπορεί να βγάλει περίπου 25.000 ευρώ καθαρά τον χρόνο, ενώ ένας πλοίαρχος με 8μηνο ταξίδι μπορεί να ξεπεράσει τις 80.000 ευρώ καθαρά. Παρ’ όλα αυτά, δεν υπάρχει σταθερό μηνιαίο εισόδημα όπως σε άλλους κλάδους. - Περιορισμένες κοινωνικές δομές στήριξης
Πολλοί ναυτικοί δυσκολεύονται να βρουν γιατρούς, παιδεία ή και υποστήριξη για τα παιδιά τους – ειδικά όταν βρίσκονται για καιρό μακριά. Το επάγγελμα δεν υποστηρίζεται από ευρύτερα κοινωνικά δίκτυα, σε αντίθεση με άλλα επαγγέλματα που έχουν σωματεία, συλλόγους ή δίκτυα υποστήριξης.
Συμπεράσματα
Το αν αξίζει τελικά να μπαρκάρει για τη θάλασσα ο Έλληνας, εξαρτάται από το τι αναζητά. Αν στόχος είναι οι καλές αποδοχές, η επαγγελματική ανέλιξη και η εμπειρία ενός διεθνούς περιβάλλοντος, τότε η ναυτιλία αποτελεί μια εξαιρετική επιλογή. Αν, όμως, η σταθερότητα, η παρουσία στην οικογένεια και η κοινωνική ζωή είναι προτεραιότητες, τότε η επιλογή γίνεται πιο δύσκολη.
➡️Διαβάστε επίσης…
Πώς η αποταμίευση μπορεί να σε κρατά πίσω
Η φράση “μπαρκάρει για τη θάλασσα” κουβαλάει μέσα της μια ολόκληρη νοοτροπία: την τόλμη, τη σκληρή δουλειά, το ρίσκο αλλά και την ανταμοιβή. Για κάποιους είναι η ιδανική πορεία, για άλλους μια ζωή γεμάτη προκλήσεις που δεν είναι έτοιμοι να αναλάβουν. Το σημαντικό είναι η απόφαση να παρθεί με γνώση και ρεαλισμό – γιατί η θάλασσα πάντα δοκιμάζει αυτούς που την επιλέγουν.
